Begrippenlijst van A tot Z

Op onze website ziet u diverse termen, die u misschien niet zo heel veel zeggen. Om de meest voorkomende begrippen aan u duidelijk te maken, volgt hier de begrippenlijst:

Aflopende pagina’s
Hele pagina’s, vlakken, foto‘s of lijnen die de buitenrand van het drukwerk raken. Het drukwerk loopt van de pagina af, zonder witrand. Op het drukvel lopen deze beelden 3 mm van het beeld af.

Afwerken
Alle handelingen die nadat een vel gedrukt is, nodig zijn om tot een eindproduct te komen.

Auteurscorrectie
Iedere verandering die een auteur in zijn/haar tekst aanbrengt die niet het gevolg is van een fout van de zetter.

Auteursrecht
Op teksten die u schrijft, krijgt u automatisch auteursrecht. Dat houdt in dat alleen u als schrijver bepaalt wat er met uw werk gebeurt, of en hoeveel exemplaren ervan mogen worden gemaakt en of en hoe uw werk verspreid mag worden. Aan het geven van toestemming voor publicatie, bijvoorbeeld in boekvorm of in een krant of tijdschrift, kunt u allerlei voorwaarden verbinden, bijvoorbeeld dat u daar een bepaalde vergoeding voor krijgt.

Binden
Papier aan elkaar bevestigen. Dit kan zijn: losse bladen of katernen
van 4, 8, 16 of 32 pagina’s. De meest voorkomende afwerkingsvormen zijn:
geniet, garenloos gebrocheerd, genaaid gebrocheerd of hardgebonden.

Binnenwerk
Het boekblok, alles wat binnen het omslag zit.

Boekblok
Een aantal katernen vormen samen een boekblok waar omheen een omslag wordt gelijmd.

Breedlopend papier
De vezels in het papier liggen evenwijdig aan de korte zijde van het papier.

Brocheren
Het vervaardigen van boeken en tijdschriften door het
samenvoegen van meerdere drukvellen tot een boek of brochure middels
garen of metalen niet, met een zachte kaft.

Corps (Korps)
De lettergrootte + de normale regelafstand (interlinie). Dus de ruimte van de onderzijde van de ene regel tot de onderzijde van de volgende regel. Normaal gesproken wordt de grootte van de letter uitgedrukt in punten.

CTP: Computer to Plate
Het systeem waarbij vanaf digitale files direct drukplaten worden gefabriceerd. De techniek van nu!

Digitaal printen / ( POD)
Is een hoogwaardige manier van printen. Uw bestand wordt vanuit een computer geprint op de voor geslecteerd papier

Digitale aanlevering
Aanlevering van digitale bestanden. Dit zal in de meeste gevallen een PDF-bestand zijn.

DPI (Dots per inch)
De resolutie van printers, fotozetmachines en rasters. De meeste drukkerijen werken met 1200 dpi of meer.

Drukvel
Vel papier waarop gedrukt gaat worden. Voor het binnenwerk is dit een vel van 72 x 102 cm. Voor het omslag een vel van 36 x 51 cm.

Drukzijde
Een kant/zijde van het drukvel.

DTP
Afkorting van 'Desk top publishing'. Werkwijze om met behulp van een computer drukwerk vorm te geven.

Duotoon
Een normaal gerasterde foto in één kleur en daar overheen een zelfde extra contrastrijk gerasterde foto in een andere kleur.

Duplex foto
Een zwart/wit gerasterde foto met een andere kleur voor het wit en/of zwart.

EPP
Afkorting van 'Electronic Pre-press', drukwerkvoorbereiding met een computer.

Font
Een complete set van letters in een bepaald lettersoort (b.v. arial
met standaard, bold, italic etc.)

FTP
Voor het uitwisselen van bestanden wordt op het Internet een bepaalde standaard gebruikt: FTP. FTP staat voor "File Transport Protocol". U zou dat kunnen vertalen als "regels voor bestandsoverdracht". Met behulp van FTP kunnen de computers die op het Internet aangesloten zijn bestanden naar elkaar versturen. U kunt dus met FTP bestanden overbrengen naar uw eigen harde schijf, maar ook bestanden van uw eigen computer naar een andere computer kopiëren. Vooral dat laatste komt van pas als u een homepage op het WWW wilt publiceren. U zult immers de Web-paginas van eigen makelij op een of andere manier bij uw Internet-aanbieder op de harde schijf moeten zetten. Dat kan dus met behulp van FTP. 

Garenloos gebrocheerd
Losse bladen worden aan elkaar verbonden door een lijmlaag of katernen worden vergaard, vervolgens in de rug gefreesd en dan gelijmd. Vervolgens worden de boekblokken in een omslag gelijmd. Dit is niet zo’n sterke verbinding, dus ongeschikt voor veel gebruikte brochures/boeken. Totaal aantal pagina’s is deelbaar door 2.

Gehecht/geniet gebrocheerd
In elkaar gestoken vellen voorzien van twee of vier nietjes. Meestal niet meer dan 64 pagina’s in een omslag (afhankelijk van de dikte van het papier), bij meer pagina’s gaat de brochure “open/bol staan”. Totaal aantal pagina’s is deelbaar door 4.

Genaaid gebrocheerd
De drukvellen worden gevouwen tot katernen. Katernen worden in het hart versterkt met garen. Katernen worden met garen aan elkaar genaaid tot een boekblok, daar omheen wordt een omslag gelijmd met eventueel dubbele ril en zij-belijming. Dit is een hoogwaardige kwaliteit. Totaal aantal pagina’s is deelbaar door 8 of 16.

Gesatineerd papier
Papier dat extra glad is gemaakt door het tussen rollen glad te wrijven en daarna te bewerken met Kalander.

Gramgewicht
Benaming voor de massa per oppervlakte van papier, aangegeven in grammen per vierkante meter, aangeduid als g/m2. Deze aanduiding zegt in principe niets over de dikte van het papier. U kunt dit omrekenen door het gewicht te delen door de lengte en breedte van het papier.
Bijvoorbeeld: 5 gram / 0,297 meter / 0,21 meter = 80 g/m2.

Grayscale
De reeks van tinten in het verloop van zwart naar wit. Wordt gebruikt voor het scannen van zwart/wit foto’s.

Halfmat papier
Gradatie van satinage (satineren), gladheid ook wel ‘silk’ genoemd bij gestreken papier. Zit tussen gesatineerd en mat papier in.

Hardgebonden
Een meestal genaaid boekblok. Een met papier of stof omplakt hard omslag dat middels een schutblad met het binnenwerk wordt verbonden.

Header / Banner
Kopregel over gehele breedte van de pagina

Houthoudend papier
Papier dat voor een deel, meer dan 10%, uit houtslijp bestaat. Dit papier vergeelt vrij snel. De duurzaamheid is minder dan bij houtvrij papier, het vergaat heel snel.

Houtvrij papier
Papier dat gemaakt wordt van boomvezels die met behulp van chemicaliën worden ontdaan van de stoffen die voor een snelle veroudering zorgen. Houtvrij papier heeft ten opzichte van houthoudende soorten verschillende voordelen: de vezels zijn langer, elastischer en het papier is vaster en beter voor veredeling geschikt.

Html
De meest gebruikte programmeertaal voor website's.

Illustraties
Logo's, plaatjes en figuren in vectorformaat

Inch
Engelse lengtemaat = 25,4 mm

Inschiet
De hoeveelheid papier of karton dat nodig is voor het instellen van een drukpers en de afwerking.

Inslagschema
Een schema dat aangeeft hoe de pagina’s op het drukvel moeten worden gedrukt, zodat ze na te zijn gevouwen en gebrocheerd op de juiste volgorde staan. Middels een inslagschema kan ook bepaald worden waar fullcolour foto’s en plaatjes het best geplaatst kunnen worden.

Interlinie
Witruimte tussen twee regels.

ISBN
Het Internationaal Standaard Boeknummer (ISBN) is een unieke titelidentificatie die wereldwijd wordt gebruikt om gegevens van boeken en aanverwante producten op te slaan in computers van bibliotheken, importeurs, distributeurs en boekhandels. Het doel van het ISBN is dat elke titel snel en eenvoudig is terug te vinden in databestanden.

Javascript
JavaScript is een object-georiënteerde taal waarvan de code tussen de HTML ingeschreven wordt.

Kapitalen
Hoofdletters

Karakter / letter
Letter

Katern
Gevouwen drukvel van 4, 8, 12, 16, 24 of 32 pagina’s, meerdere katernen achter elkaar vormen het boekblok/binnenwerk van een boek/brochure.

Karton
Papiermateriaal met een gramgewicht hoger dan 170 g/m².

Kleurenprint proef
Een kleurenproef van fullcolour figuren, die door een geijkte printer wordt uitgeprint. De kleuren geven een redelijke indicatie van het uiteindelijke drukresultaat. Deze proeven worden gemaakt van de kleurenplaatjes in het binnenwerk en indien uw omslag in fullcolour is ontvangt u ook een kleurenproef van uw omslag. Deze proefmethode gaat voor het maken van de drukplaten uit.

Kleurscheiding
Het scheiden van een kleurenillustratie in de basis drukkleuren Cyaan, Yellow, Magenta en blacK.

Kopij
De te zetten tekst. U dient een bestand met foutloze tekst aan te leveren en een print-out voorzien van aanwijzingen zoals KAPITAAL, vet, cursief, enz.

Kopregels
De regels die boven aan een verhaal of hoofdstuk staan.

Landscape / Liggend / Oblong
Liggend formaat, de lange zijde over de breedte en de korte zijde over de lengte, de rug van het boek/ de brochure is kleiner dan de zijden.

Lay-out
Schets/ontwerp over hoe een pagina eruit moet zien (stramien)

Laminaat
Dunne transparante kunststoffolie die op het papier wordt gelijmd, duurzame bescherming tegen vuil, stof of krassen.

Langlopend papier
De vezels in het papier liggen evenwijdig aan de lange zijde van het papier.

Letter onderdelen



Looprichting van het papier
De vezels van het papier rangschikken zich in dezelfde richting als de loop van de papierbaan.

Machine coated papier (gestreken)
Papier dat wordt geproduceerd door het papier door een serie metalen rollers te laten lopen voorzien van een kalk of porselein aarde laag. Het is mogelijk om zeer fijne figuren op dit papier af te drukken. Het papier is verkrijgbaar in gesatineerd, halfmat of mat. Mat papier is tegenwoordig populair omdat het prettiger leest in kunstlicht. Machine coated matte papiersoorten winnen aan populariteit omdat een reflectie vrije weergave van afbeeldingen mogelijk is.

Marges
Wit ruimte(n) buiten het tekstblok van een pagina.
• Kopwit: De wit marge aan de bovenzijde van het tekstblok.
• Rugwit: De witmarge tussen het tekstblok en de rug.
• Staartwit: De witmarge tussen het tekstblok en de onderkant.
• Zijwit: De witmarge/ruimte tussen het tekstblok en de zijkant van de pagina die aangesneden wordt.
• Links lijnend: Tekstkolommen waarvan de voorzijde gelijk zijn, zoals deze tekst.
• Rechtslijnend: Tekstkolommen waarvan de achterzijde gelijk zijn.
• Gecentreerd: De tekst wordt in het midden van de pagina geplaatst.
• Uitvullen: De tekst vult de hele regel: de witruimten (spaties) tussen de woorden worden verminderd of vergroot om de juiste lengte te krijgen.

MySQL
MySQL is de meest populaire en snelste SQL-database voor het Linux-platform. Met behulp van PHP is het mogelijk om gegevens uit deze database te tonen op een website.

Offerte
Prijsopgave.

Offsetdruk
Als drukvorm wordt een dunne metalen plaat gebruikt, waarop met lasers een beeld wordt aangebracht. Het drukbeeld ligt op gelijke hoogte met de niet-drukkende delen: offsetdruk. In de offsetdruk worden zowel vellen als rollen papier bedrukt. Een voordeel van offsetdruk is dat het maken van de drukvorm vrij snel gaat en niet zo heel erg kostbaar is. Offsetdruk geeft een scherp beeld en een krachtige kleur. De naam offsetdruk duidt op het overzetten van inkt van de drukplaat op het rubberdoek en vanaf het rubberdoek op het papier.

Omvang
Het aantal pagina’s van het boek.

Ongestreken papier
Papier dat niet voorzien is van een strijklaag. Het bestaat uit bewerkte houtvezels, lijm- en hulpstoffen om het geschikt te maken voor drukken, printen, schrijven of tekenen. Ongestreken papier kan wit, gekleurd, houtvrij, houthoudend en uit gerecycled papier gemaakt worden.

Opaciteit
Mate van doorschijnendheid van papier, hoe hoger de opaciteit, hoe minder doorschijnend het is. Opaciteit speelt voornamelijk bij lagere gramgewichten. Tekst kan door de andere zijde van het papier gaan doorschijnen. Gesatineerd papier is vaak doorzichtiger dan niet gesatineerd papier van hetzelfde gramgewicht. Ook gebruik van vul- en lijmstoffen, de keuze van de vezel (houthoudend, houtvrij, kringloop) spelen een rol.

Oplage
Het aantal te drukken object

Opmaakprofiel / stramien
Overzicht van lettertypes en groottes welke gebruikt gaan worden voor leestekst, paragraafkopjes, hoofdstukkopjes, onderschriften en vastgelegde afspraken van een lay-out over de zetbreedte, zetspiegel/tekstblok, paginering enz.

Opmaken / lay-outen / vormgeven
Het compleet maken van pagina’s zodat deze direct op drukplaat kunnen worden uitgedraaid. Tekst wordt via het beeldscherm op de juiste stand gezet, zonodig voorzien van grafische commando’s. De juiste lettertypes en het beeldmateriaalwordt ingevoegd.

Papierformaten uit de A-reeks
Papierformaat waaraan drukvellen zijn gerelateerd. Foto !

PDF-proef
Deze proefmethode wordt gebruikt indien de vormgeving van het omslag door P&L wordt verzorgd. Van het opgemaakte omslag wordt een PDF-file naar uw e-mail adres gezonden. Bij de PDF file kunt u dan nog uw op en aanmerkingen geven. Voor het binnenwerk ontvangt u een PDF-file wanneer wij proefpagina’s maken voor de opmaak.

Persvernis
Een offset vernis (laagglanzend).

Pixel
Ander woord voor ‘beeldpunt’. Zo bestaat een foto uit verschillende pixels, met allemaal verschillende kleuren (of grijswaarden) die het beeld vormen. Hoe meer pixels op een cm2 (dpi), hoe scherper het beeld wordt.

PMS
Pantone Matching System. Meest gebruikte gestandaardiseerd kleuren-meng-systeem. De waaier die u ziet afgebeeld bevat alle PMS kleuren met nummers. Tegenhanger is bijvoorbeeld: RAL-kleuren voor de Verf/Bouwindustrie.

Prepress
Al het voorbereidende werk wat gedaan moet worden voor iets gedrukt kan worden. (Van zetten tot drukvorm maken).

Print-out
Een geprinte versie op papier van de opmaak van het binnenwerk of omslag. Meestal gebruikt wanneer de opmaak door P&L gedaan wordt.

Punt
Behalve het leesteken punt, is de punt ook een typografische
maataanduiding. (1 punt = 0,36 mm)

Rasteren
Het beeld van een foto omzetten in puntjes zodat het gedrukt kan worden. Het is niet mogelijk om grijs te drukken. Door het gebruik van punten en deze te vergroten of verkleinen en de witruimte hiertussen te variëren creëren we grijs.

Recycled papier
Een papierkwaliteit welke geheel of gedeeltelijk is gemaakt van vezels afkomstig van papierafval.

Registeren
Het nauwkeurig op elkaar passen van de tekstblokken aan de twee zijden van het papier.

Raster image processor (RIP)
Vertaler die de ontvangen codes van pagina-elementen beschrijft en converteert naar een pixelpatroon dat het uitvoerapparaat kan lezen.

Punt
Behalve het leesteken punt, is de punt ook een typografische maataanduiding. (1 punt = 0,36 mm)

Rasteren
Het beeld van een foto omzetten in puntjes zodat het gedrukt kan worden. Het is niet mogelijk om grijs te drukken. Door het gebruik van punten en deze te vergroten of verkleinen en de witruimte hiertussen te variëren creëren we grijs.

Recycled papier
Een papierkwaliteit welke geheel of gedeeltelijk is gemaakt van vezels afkomstig van papierafval.

Registeren
Het nauwkeurig op elkaar passen van de tekstblokken aan de twee zijden van het papier.

Resolutie
De resolutie geeft de kwaliteit aan van gerasterde foto’s. Aangeduid in DPI. Hoe hoger de resolutie, hoe beter de kwaliteit.

Schoondruk
Een drukkersterm voor de druk van de voorzijde van een drukvel.

Schoonsnijden
De manier van afsnijden van het product nadat het omslag er omheen is bevestigd.

Schreven
De schreven van een letter zijn de boven en onder streepjes, zitten deze er niet aan dan spreekt men over schreefloze letters.

Schutbladen
Bij hardgebonden boeken, d.m.v. de schutbladen voor en achter wordt het binnenwerk (het boekblok) door de binder aan het boek verbonden.

Snijtekens
Kruizen die buiten het te bedrukken beeld aangeven waar het beeld afgesneden moet worden.

Soft-proofing
Software-proef. Waar ter wereld u zich ook bevindt, u kunt altijd de bestanden die klaar zijn om op drukplaat gezet te worden via internet controleren op een PC.

Staand
De korte zijde over de breedte en de lange zijde over de lengte (normaal boek)

Staccatoraster
kwalitatief hoogstaand diffuus raster, wat fotokwaliteit kan weergeven. Vergelijkbaar met de structuur van een inktjetprinter.

Steunkleur
Een extra drukkleur op een drukzijde, waarmee je extra
accenten kunt aanbrengen.

Subkopjes
Kopjes die in het tekstblok staan om de tekst in stukken te verdelen.

Sulfaatkarton
Bijzonder taai, houtvrij karton, gemaakt van sulfaatcelstof uit naaldhout.

Tekstblok
Het gedeelte van de pagina waarbinnen de tekst is geplaatst, zonder kop- en voettekst.

Teksteffecten (stijlen)
Bold/Vet, Cursief/Italic, Bold Cursief/Bold Italic.

Testfile
Meestal een PDF bestand met de meest kritische pagina’s uit het binnenwerk.

Uitlijnen / laten lijnen
Er voor zorgen dat tekst en beeld op één lijn staan of een haakse hoek maken met elkaar.

UV-vernis / lak
Ultra Violet vernis/lak hoogglanzend. Meestal gebruikt voor delen van een afbeelding met glans te benadrukken.

Verlooptint / Gradient
Een beeld dat van licht naar donker verloopt.

Vierkleurendruk / fullcolourdruk
Kleurendruk in Cyaan, Yellow, Magenta en Black (CMYK) Met deze vier kleuren kunnen alle kleuren gedrukt worden.

Weerdruk
De druk van de achterzijde van een drukvel.

Werkbare dagen
De dagen waarop normale wijze gewerkt wordt. Uitgesloten zijn zaterdag, zondag en de feestdagen.

Zeefdruk
Drukmethode waarbij de inkt door een zeef (sjabloon) heen op het te bedrukken materiaal wordt aangebracht. Op de zeef zijn de gedeeltes die geen inkt mogen doorlaten, afgedekt. De inkt wordt over de zeef verspreid met een (kunststof) rakel.

Zetspiegel
De totale hoogte en breedte van het zetwerk. Paginacijfers, kopregels, voetregels en dergelijke behoren niet tot de zetspiegel, wel tot de bladspiegel.

Zip
Comprimeren van bestanden.

Zoom
De mogelijkheid om bijvoorbeeld een (deel van een) tekening of een pagina op het scherm uit te vergroten (zoom in) of te verkleinen (zoom out).